Türkiye, İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) üyesi ülkelerle ticaret hacmini artırma hedefiyle 2024’te başlattığı stratejiyle bu ülkelere ihracatı 2028’e kadar yüzde 30’a çıkarmayı amaçlıyor. Ticaret Bakanlığı’nın İİT Üyeleri ile İhracatı Geliştirme Stratejisi kapsamında, 21 ülke birinci faz odak noktası olarak belirlendi.
Bu stratejiyle, İslam ülkelerinin Türkiye’nin toplam ihracatındaki payının mevcut yüzde 27 seviyesinden 2028’e kadar yüzde 30’a yükseltilmesi hedefleniyor. Bu amaçla, belirlenen 21 ülkeye yönelik ticaret heyetleri, fuar organizasyonları ve tanıtım faaliyetleri yoğunlaştırılacak. Ayrıca, bu ülkelere yönelik yurt dışı marka tescili, tanıtım, TURQUALITY® ve sektörel ticaret heyeti faaliyetlerine yüzde 20 ek devlet desteği sağlanacak.
Ekonomik ve ticari veriler doğrultusunda Azerbaycan, Bahreyn, Bangladeş, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Cezayir, Endonezya, Fas, Fildişi Sahili, Katar, Kuveyt, Libya, Malezya, Mısır, Nijerya, Özbekistan, Pakistan, Senegal, Suudi Arabistan, Tunus, Ürdün ve Umman, stratejinin birinci faz odak ülkeleri olarak tespit edildi. Bu ülkelere yönelik pazarlama ve tanıtım faaliyetlerinin yanı sıra, 2026 yılı ihracat hedef ülkeler listesinde yer alan bu bölgelere yönelik çeşitli destekler sunuluyor.
İhracat potansiyeli, ortaklık büyüklüğü, büyüme ivmesi ve mevcut ticari bağların derinliği göz önünde bulundurularak hazırlanan strateji, ihracatçıların Körfez’den Kuzey Afrika’ya, Güneydoğu Asya’dan Orta Asya’ya kadar geniş bir coğrafyada yeni işbirliklerine ulaşmasını kolaylaştıracak. Bu sayede firmaların küresel tedarik zincirlerindeki konumu güçlendirilecek ve geleneksel ortaklıkların yanı sıra yüksek büyüme potansiyeli taşıyan yeni iş birliklerine yönelim teşvik edilecek.
Bölgesel belirsizliklere rağmen Türkiye’nin İİT ülkeleriyle dış ticaret hacmi önemli bir artış gösterdi. 2013 yılında 87,6 milyar dolar olan dış ticaret hacmi, 2025 itibarıyla yaklaşık 1,4 kat artarak 119,1 milyar dolara ulaştı. Geçen yıl Türkiye’nin İİT ülkeleriyle en fazla ticaret yaptığı ülkeler yaklaşık 19 milyar dolarla BAE, 14,3 milyar dolarla Irak, 7,9 milyar dolarla Mısır ve 7,9 milyar dolarla Kazakistan oldu.
Bu yılın ocak-temmuz döneminde de İİT ülkeleriyle ticaret artışı devam etti. Bu dönemde Türkiye’nin İİT ülkeleriyle dış ticaret hacmi, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,2 artarak 69,2 milyar dolara yükseldi. Aynı dönemde bu ülkelere yapılan ihracat ise yüzde 0,8’lik artışla 41,5 milyar dolar olarak gerçekleşti. İhracatın değer bazında en fazla arttığı İİT ülkeleri arasında Mısır, Libya, Suriye ve Ürdün öne çıktı.
Söz konusu dönemde Türkiye’nin İİT ülkelerine en fazla ihracat gerçekleştirdiği sektörler arasında makineler, değerli taşlar ve metaller ile elektrikli makine ve cihazlar yer alırken, bu ülkelerden yapılan ithalatta ise mineral yakıtlar, değerli taşlar ve metaller ile bakır ürünleri başı çekti.
Karşılıklı iş birliği imkanlarını güçlendirmek amacıyla Türkiye’nin Arnavutluk, BAE, Fas, Filistin, Katar, Malezya, Mısır ve Tunus ile serbest ticaret anlaşmaları bulunuyor. Azerbaycan, İran, Özbekistan ve Pakistan ile ise tercihli ticaret anlaşmaları yürürlükte. Lübnan ve Sudan ile imzalanan serbest ticaret anlaşmalarının iç onay süreçlerinin tamamlanmasının ardından yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Körfez İşbirliği Konseyi ile Serbest Ticaret Anlaşması akdedilmesi ve Pakistan ile Tercihli Ticaret Anlaşması’nın kapsamının genişletilmesine yönelik müzakereler sürüyor. Ticaret Bakanlığı, Orta Koridor, Kalkınma Yolu ve Hicaz Demiryolu gibi projelerle bölgesel entegrasyonun sağlayacağı fırsatları değerlendirerek, İİT Üyeleri ile İhracatı Geliştirme Stratejisi doğrultusunda ihracatçıların iş birliği imkanlarından maksimum düzeyde yararlanması için çalışmalarını sürdürüyor.
